Dopłaty bezpośrednie z ARiMR. Fundusze, dotacje UE

Komisarz ds. Polityki Regionalnej Pani Danuta Hübner podpisała decyzję Komisji Europejskiej przyjmująca do realizacji Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko na lata 2007 – 2013.Środki unijne przeznaczone na ten program to 28 miliardów euro. Budżet całego programu łącznie z wkładem krajowym (9,7 mld euro) wynosi 37,6 mld euro. Z tak wysokim budżetem jest to nie tylko największy program w Polsce, ale i największy w historii Unii Europejskiej.

Podział środków UE dostępnych w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko pomiędzy poszczególne sektory przedstawia się następująco:

• środowisko – 4,8 mld euro;
• transport – 19,4 mld euro;
• energetyka – 1,7 mld euro;
• kultura – 490,0 mln euro;
• zdrowie – 350,0 mln euro;
• szkolnictwo wyższe – 500,0 mln euro.

Dodatkowo w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko przewidziane zostały środki na pomoc techniczną (w sumie 581,3 mln euro).

W ramach programu realizowanych będzie 15 priorytetów:

1. Gospodarka wodno-ściekowa – 3 275,2 mln euro (w tym 2 783,9 mln euro z FS);
2. Gospodarka odpadami i ochrona powierzchni ziemi – 1,430,3 mln euro (w tym 1,215,7 mln euro z FS);
3. Zarządzanie zasobami i przeciwdziałanie zagrożeniom środowiska – 655,0 mln euro (w tym 556,8 mln euro z FS);
4. Przedsięwzięcia dostosowujące przedsiębiorstwa do wymogów ochrony środowiska – 667,0 mln euro (w tym 200,0 mln euro z EFRR);
5. Ochrona przyrody i kształtowanie postaw ekologicznych – 105,6 mln euro (w tym 89,9 mln euro z EFRR);
6. Drogowa i lotnicza sieć TEN-T – 10 548,3 mln euro (w tym 8 802,4 mln euro z FS);
7. Transport przyjazny środowisku – 12 062,0 mln euro (w tym 7 676,0 mln euro z FS);
8. Bezpieczeństwo transportu i krajowe sieci transportowe – 3 465,3 mln euro (w tym 2 945,5 mln euro z EFRR);
9. Infrastruktura energetyczna przyjazna środowisku i efektywność energetyczna – 1 403,0 mln euro (w tym 748,0 mln euro z FS);
10. Bezpieczeństwo energetyczne, w tym dywersyfikacja źródeł energii – 1 693,2 mln euro (w tym 974,3 mln euro z EFRR);
11. Kultura i dziedzictwo kulturowe – 576,4 mln euro (w tym 490,0 mln euro z EFRR);
12. Bezpieczeństwo zdrowotne i poprawa efektywności systemu ochrony zdrowia – 411,8 mln euro (w tym 350,0 mln euro z EFRR);
13. Infrastruktura szkolnictwa wyższego – 588,2 mln euro (w tym 500,0 mln euro z EFRR);
14. Pomoc techniczna - Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego – 220,9 mln euro (w tym 187,8 mln euro z EFRR);
15. Pomoc techniczna - Fundusz Spójności – 462,9 mln euro (w tym 393,5 mln euro z FS).

Instytucjami odpowiedzialnymi za wdrażanie poszczególnych priorytetów Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko (Instytucjami Pośredniczącymi) są:

• Ministerstwo Środowiska (priorytety I-V);
• Ministerstwo Infrastruktury (priorytety VI-VIII);
• Ministerstwo Gospodarki (priorytety IX-X);
• Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego (priorytet XI);
• Ministerstwo Zdrowia (priorytet XII);
• Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego (priorytet XIII).

W wyniku negocjacji do programu, w stosunku do wersji przyjętej przez Radę Ministrów w listopadzie 2006 roku, wprowadzone zostały następujące zmiany:

• zwiększono wysokość środków unijnych dla programu oraz zmieniono podział środków unijnych dla poszczególnych priorytetów (I, II, III, VI, VII, IX, XV);
• zlikwidowano priorytet XVII Konkurencyjność regionów a środki finansowe przewidziane dla tego priorytetu zostały przeniesione do 4 regionalnych programów operacyjnych dla województw, dla których wybór algorytmu podziału środków unijnych na lata 2007-2013 był najbardziej niekorzystny, tj. łódzkiego małopolskiego, śląskiego i wielkopolskiego;
• zlikwidowano priorytet IX Infrastruktura drogowa w Polsce wschodniej i włączono jego zakres do priorytetu VI Drogowa i lotnicza sieć TEN-T;
• rozszerzono zakres inwestycji kolejowych o kolejny odcinek priorytetowej inwestycji z punktu widzenia europejskiego “Rail Baltica”, tj. odcinek Suwałki-Trakiszki-granica z Litwą;
• przesunięto inwestycje z zakresu rozwoju przemysłu dla OZE z priorytetu Infrastruktura energetyczna przyjazna środowisku do priorytetu Bezpieczeństwo energetyczne, jednakże bez realokacji środków finansowych. Ta zmiana pociągnęła za sobą także zmianę nazw obu priorytetów na: Infrastruktura energetyczna przyjazna środowisku i efektywność energetyczna oraz Bezpieczeństwo energetyczne, w tym dywersyfikacja źródeł energii;
• doprecyzowano zapisy dotyczące szkolnictwa wyższego wskazując, iż tylko najlepsze uczelnie będą mogły ubiegać się o środki w ramach programu;
• doprecyzowano zasady kwalifikowalności w zakresie pomocy technicznej Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko z uwagi na fakt, iż będzie ona finansowana z dwóch różnych funduszy, tj. Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz Funduszu Spójności.

Jak zapowiedziała Minister Bieńkowska podczas swojej pierwszej konferencji prasowej weryfikacji zostaną poddane wszystkie projekty znajdujące się na Liście projektów kluczowych do Programu Infrastruktura i Środowisko. Zostaną one zweryfikowane pod kątem:

• zgodności z kryteriami strategicznymi określonymi w wytycznych Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie jednolitego systemu zarządzania i monitoringu projektów, zgodnych z art. 28 ust. 1 Ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju.
• stopnia przygotowania inwestycji do realizacji. Projekty indywidualne nie mogą być zamrażarka pieniędzy unijnych, ale powinny stanowić mechanizm napędzający wykorzystanie europejskich funduszy.

Kryteria, które będą brane pod uwagę przy weryfikacji projektów kluczowych:

Kryteria podstawowe zgodne z Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie jednolitego systemu zarządzania i monitoringu projektów, zgodnych z art. 28 ust. 1 Ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju:

1. Strategiczny charakter projektu,
2. Kwalifikowalność projektu oraz Beneficjenta,
3. Zgodność projektu z celami SRK, NSRO, programu operacyjnego oraz strategiami wojewódzkimi i strategiami sektorowymi,
4. Skala oddziaływania projektu (regionalna w RPO, ponadregionalna i krajowa w programach krajowych),
5. Stopień wpływu projektu na osiągnięcie wskaźników SRK, NSRO oraz programu operacyjnego,
6. Dostępność środków finansowych w ramach alokacji danego priorytetu programu operacyjnego.

Inne kryteria zależne od sektora, np. infrastruktura:

1. Natężenie ruchu na odcinku planowanym do realizacji (obecne i prognozowane), wypadkowość (obecnie i możliwości poprawy),
2. Szacunkowe czasy przejazdu/szybkość połączeń na danym odcinku,
3. Przepustowość portów, dworców, przejść granicznych, etc.

Kryteria EURO 2012:

1. Wypełnianie bezpośrednich zobowiązań Polski wobec UEFA,
2. Ekonomiczne i społeczne uzasadnienie dla funkcjonowania projektu również po zakończeniu EURO 2012 (w tym w oparciu o racjonalny rachunek ekonomiczny).

Źródło: MRR